Encyklopedia muzyki RMF Classic

Początkowa litera hasła w Encyklopedii:

WARIACJE

wariacje [łac. ], cykliczna forma muz., polegająca na przedstawieniu tematu i następnie określonej liczby jego odmian (czyli w. w węższym znaczeniu); odmiany tematu lub innej struktury melodyczno-harmonicznej mogą być ukazywane także w toku innych utworów (innych form muz., np. w poemacie symfonicznym Don Kichot R. Straussa); rozróżnia się następujące formy wariacyjne: w. chorałowe, w których temat pochodzi z chorału, zwłaszcza chorału protest., chaconne, passacaglia, tzw. w. Ruggiero, oparte na niezmiennej, powtarzającej się, ostinatowej ( ostinato) formule basowej, oraz temat z wariacjami, przeżywający rozkwit w okresie klasycyzmu; temat, najczęściej krótki (rzadziej długi, np. w Wariacjach Goldbergowskich J.S. Bacha), o prostej strukturze, oryginalny lub zapożyczony z obcej kompozycji, jest opracowywany w poszczególnych w., np. za pomocą środków zdobniczych (w. ornamentalna, typowa np. dla twórczości klawesynistów fr.) lub poddawany daleko idącym przekształceniom (w. charakterystyczna ); przekształcenia tematu mogą polegać np. na zmianach rejestru, faktury, tempa, dynamiki, metrum, tonacji lub trybu, na zastosowaniu środków i form polifonicznych (imitacja, fuga, fugato, kanon) itp.; rzadziej jest spotykany typ w. o dwóch tematach (Wariacje f-moll J. Haydna); znane w. komponowali m.in. : W.A. Mozart (Wariacje na temat „Ah, vous dirai-je” ), L. van Beethoven (33 Wariacje C-dur na temat Diabellego, 32 Wariacje c-moll, 15 Wariacji Es-dur na temat z baletu „Die Geschöpfte des Prometheus”, także w. w sonatach fortepianowych, w finale III Symfonii ), J. Brahms (Wariacje na temat Haydna ), F. Chopin (Wariacje na temat „La ci darem la mano” z opery Don Giovanni Mozarta).

Encyklopedia muzyki PWN © Wydawnictwo Naukowe PWN

Popularne hasła w Encyklopedii:

  • 00:18 Anton Karas The Third Man - Harry Lime Theme
  • 00:20 Adam Nowak Moskwa-Odessa
  • 00:23 Carter Burwell The Kingdom Where Nobody Dies/Bella Reborn
  • zobacz cały repertuar »
  • Notowanie: 299, Sunday, 1 December 2019
  • 1
    John Barry
    Tańczący z wilkami
    The John Dunbar Theme
  • 2
    Alan Silvestri
    Forrest Gump
    Suita
  • 3
    Łukasz Pieprzyk
    Legiony
    Zakończenie
  • Zobacz całe notowanie »
Korzystanie z serwisu oznacza akceptację Regulaminu. Polityka Cookies. Prywatność. Copyright © 2019 RMF Classic