Encyklopedia muzyki RMF Classic

Początkowa litera hasła w Encyklopedii:

ŚWIĘTO WIOSNY

Strawinski Igor, Święto wiosny , balet I. Strawinskiego, po raz pierwszy wystawiony w Paryżu 1913. Moment, w którym narodził się pomysł Święta wiosny, opisał dość dokładnie sam kompozytor: „Gdy kończyłem w Petersburgu ostatnie stronice Ognistego Ptaka, ukazało mi się pewnego dnia w wyobraźni — zupełnie nieoczekiwanie, gdyż głowę miałem zaprzątniętą czymś zupełnie innym — wielkie rytualne widowisko pogańskie: leciwi mędrcy, siedzący w koło i patrzący na taniec śmierci młodej dziewczyny, którą poświęcają, aby zjednać przychylność boga wiosny. Był to temat Święta wiosny . Muszę powiedzieć, że wizja ta poruszyła mnie głęboko i rozmawiałem o niej zaraz potem z moim przyjacielem, malarzem Mikołajem Roerichem, specjalistą w oddawaniu tematyki pogańskiej. Przyjął pomysł z entuzjazmem i współpracował ze mną nad tym utworem. W Paryżu rozmawiałem o tym także z Diagilewem, który zapalił się do projektu, lecz wydarzenia, jakie potem nastąpiły, opóźniły jego realizację.” (I. Strawinski Kroniki mego życia, wyd. pol. 1974). Pracę nad Świętem wiosny musiał Strawiński odłożyć na później, gdyż był zajęty pisaniem Pietruszki . Dopiero po wystawieniu tego baletu w Paryżu mógł wrócić do swego majątku w Uściługu w Rosji i oddać się komponowaniu. Z powodu jednak licznych rozjazdów kompozytora dzieło było gotowe dopiero 1913. Pierwsze świat. wystawienie baletu 28 maja 1913 w choreografii W. Niżyńskiego i pod dyrekcją P. Manteux w paryskim Teatrze Champs-Elysées zakończyło się skandalem, jakiego jeszcze nie znano w historii muzyki. „Gwizdy i krzyki sprzeciwu — jak pisał obecny na premierze J. Cocteau — zagłuszyć zdołały dźwięki orkiestry — najhałaśliwsze przecież, jakie się udało z niej wydobyć komukolwiek, kiedykolwiek”. Publiczność dała w ten sposób wyraz swej dezaprobaty wobec niezrozumiałej i barbarzyńskiej w jej mniemaniu muzyki. Była ona rzeczywiście nowatorska na owe czasy. Kompozytor posłużył się różnymi wyrafinowanymi technikami: polimodalnością, politonalnością, tzn. wielością następujących po sobie lub występujących jednocześnie skal i tonacji, przede wszystkim jednak polirytmią i polimetrią, tzn. wielością rytmów i metrów. Ta ostatnia dawała niekiedy przyprawiające o zawrót głowy następstwo metrów, zmieniających się co kilka taktów, a nawet takt po takcie. W istocie rytm i jego organizacja metryczna były w tej kompozycji czynnikiem pierwszoplanowym, spychającym dominującą dotychczas melodię na dalszy plan. Muzyka do baletu Ś.w. składa się z dwóch części: Adoracja ziemi i Ofiara . W jej ramach występują poszczególne obrazy: I — Wstęp, Wiosenne wróżby, Zabawa w porywanie, Wiosenne korowody, Zapasy dwóch plemion, Kroczenie mędrca, Wytańcowywanie ziemi ; II — Introdukcja, Tajemne zabawy dziewcząt, Chodzenie po kręgach, Sławienie Wybranej, Wołanie do praojców, Gusła starców-praojców, Wielki święty taniec .

Encyklopedia muzyki PWN © Wydawnictwo Naukowe PWN

Popularne hasła w Encyklopedii:

  • Notowanie: 348, Sunday, 28 February 2021
  • 1
    John Powell
    Jak wytresować smoka 2
    Dragon Racing
  • 2
    Billy Boyd
    Hobbit: Bitwa Pięciu Armii
    The Last Goodbye
  • 3
    Hildur Guðnadóttir
    Joker
    Bathroom Dance
  • Zobacz całe notowanie »
Korzystanie z serwisu oznacza akceptację Regulaminu. Polityka Cookies. Prywatność. Copyright © 2021 RMF Classic