Encyklopedia muzyki RMF Classic

Początkowa litera hasła w Encyklopedii:

RÓŻYCKI LUDOMIR

Różycki Ludomir, ur. 18 IX 1883, Warszawa, zm. 1 I 1953, Katowice, kompozytor; przedstawiciel grupy Młoda Polska (w muzyce). Podstaw muzyki uczył się początkowo u ojca, Aleksandra, pianisty i pedagoga, 1903–04 studiował w konserwatorium w Warszawie grę fortepianową u A. Michałowskiego i kompozycję u Z. Noskowskiego (1904 otrzymał złoty medal za Balladę na fortepian i orkiestrę), 1905–07 studiował kompozycję u E. Humperdincka w tzw. szkole mistrzowskiej w Król. Akademii Muz. w Berlinie. Pierwszy sukces kompozytorski odniósł jeszcze jako student, gdy 1904 wykonano w filharmonii w Warszawie jego Scherzo symfoniczne „Stańczyk” . Samodzielną działalność artyst. rozpoczął 1908 we Lwowie jako kapelmistrz operowy i wykładowca konserwatorium, w którym prowadził klasę fortepianu; tamże 1909 odbyła się prapremiera jego opery Bolesław Śmiały . W 1912 R. powrócił do Warszawy, gdzie w konkursie kompozytorskim z okazji 10-lecia Filharmonii Warsz. uzyskał I nagrodę za Poemat symfoniczny „Król Kofetua” . Lata przed I wojną świat. spędził na podróżach artyst. po krajach Europy (Niemcy, Szwajcaria, Włochy, Francja). W okresie międzywojennym ugruntował swą wysoką pozycję zarówno w kraju (1930 został profesorem konserwatorium w Warszawie), jak i za granicą, zwłaszcza w Niemczech, gdzie wykonywano wiele jego dzieł. Prócz pracy twórczej podejmował działalność publicyst., walcząc o należne uznanie dla współcz. pol. twórczości muz.; był jednym z założycieli Stow. Kompozytorów Pol. i jego pierwszym prezesem. W 1945 osiadł w Katowicach, poświęcając się rekonstrukcji spalonych (podczas powstania warsz. 1944) partytur oraz działalności pedag. w tamtejszej PWSM. W swej twórczości R. łączył zdobycze neoromantyzmu z elementami pol. muzyki lud. (wprowadzał m.in. melodie pieśni i tańców lud.); ulegał też wpływowi impresjonizmu. Jest uznawany za twórcę baletu nar. (Pan Twardowski, wg J.I. Kraszewskiego, Warszawa 1921, także Apollo i dziewczyna, Paryż 1937). Jego dzieła, zwłaszcza poematy symfoniczne (Stańczyk 1903, Bolesław Śmiały 1906, Anhelli 1909, Mona Lisa Gioconda 1911, Król Kofetua 1912), odznaczają się mistrzowską instrumentacją. Ważny i obszerny dział twórczości R. tworzą opery: Bolesław Śmiały (Lwów 1909, przerobiona z poematu symfonicznego pod tym samym tytułem), Meduza (Warszawa 1912), Eros i Psyche (Wrocław 1917), Casanova (Warszawa 1923, z popularnym Walcem Caton ), Beatrix Cenci (Warszawa 1927, wg J. Słowackiego), Młyn diabelski (1931), Pani Walewska (niedokończona), również operetka Lili chce śpiewać (Poznań 1933). R. komponował także koncerty (2 fortepianowe 1918–24, skrzypcowy 1944, nie ukończony), utwory kameralne (Kwintet fortepianowy c-moll 1913, Kwartet smyczkowy d-moll 1916), fortepianowe (Gra fal, wg A. Böcklina, 1904, 4 Impromptus 1905, Balladyna 1909, Tańce polskie 1915), pieśni chóralne i solowe (do słów T. Micińskiego, C. Jellenty, A. Asnyka, K. Tetmajera, H. Ibsena, F. Nietzschego i in.; wśród nich popularny Rajski ptak ).

Encyklopedia muzyki PWN © Wydawnictwo Naukowe PWN

Popularne hasła w Encyklopedii:

  • Notowanie: 286, Sunday, 23 June 2019
  • 1
    Daniel Bloom / Leszek...
    Słodki koniec dnia
    Poetessa
  • 2
    Elton John
    Król lew
    Can You Feel The Love Tonight
  • 3
    Lady Gaga / Bradley Cooper
    Narodziny gwiazdy
    Shallow
  • Zobacz całe notowanie »
Korzystanie z serwisu oznacza akceptację Regulaminu. Polityka Cookies. Prywatność. Copyright © 2019 RMF Classic