Encyklopedia muzyki RMF Classic

Początkowa litera hasła w Encyklopedii:

LEGENDA BAŁTYKU

Nowowiejski Feliks, Legenda Bałtyku opera F. Nowowiejskiego po raz pierwszy wystawiona 28 XI 1924 w Poznaniu, następnie m.in. we Lwowie (1927), Katowicach (1928) i Warszawie (1937). Po II wojnie światowej w wersji 4-aktowej z librettem opracowanym przez K. Jeżewską wznowiono ją w Poznaniu (1955) i Wrocławiu (1960). Niektóre pomysły muz. do niej zostały naszkicowane jeszcze przed I wojną światową. Pokutuje błędna opinia, prostowana przez synów kompozytora, jakoby opera ta miała być pierwotnie operą niem., noszącą tytuł Der Kompass . Nowowiejski, owszem, szkicował rozgrywającą się w Amalfi nad M. Tyrreńskim wł. operę Busola (w innej wersji tytułu: Castelletto ), a jej fragmenty wykorzystał w późniejszej Legendzie . Poza częściowo wspólnym materiałem muz. obie opery, zamierzona i zrealizowana, różnią się całkowicie treścią. Opracowane przez W. Szalay-Groele libretto osadza akcję w słow. osadzie nad Bałtykiem w bliżej nieokreślonych, legendarnych, pogańskich czasach. Dwóch rywali, rybak Doman i kupiec Lubor, stara się o rękę Bogny. Jej ojciec, Mestwin, sprzyjający bogatemu Luborowi, wysyła Domana po pierścień Juraty, legendarnej władczyni zatopionego przez Peruna miasta Winety. Przedstawione w trzecim obrazie dno morza nasunęło interesujący pomysł, by scena ta miała charakter baletowy. Domana gra wtedy tancerz: pokonuje topielice, strzygi i in. morskie potwory, i pocałunkiem budzi uśpioną czarami Juratę, która z wdzięczności wręcza mu pierścień. Tymczasem Lubor, wykorzystując nieobecność rywala, próbuje w chramie uwieść Bognę. Odtrącony, niszczy stojący tam posąg bóstwa i oskarża Bognę o świętokradztwo. Tłum domaga się jej śmierci dla przebłagania znieważonego bóstwa. W porę przybywa jednak Doman ze zdobytym czarodziejskim pierścieniem. Sprawiedliwości stało się zadość. Najbardziej znanym fragmentem opery jest aria Domana z II aktu „Czy ty mnie kochasz, o dziewczyno”. Arię tę rozsławiał po całym świecie wykonujący ją często J. Kiepura. Mało brakowało, a zostałaby w operze niezauważona. Feliks Maria i Kazimierz Nowowiejscy, synowie kompozytora, w swej książce o nim notują następującą anegdotę: „Wśród poznańskich solistów [opery w latach międzywojennych] do najbardziej popularnych należeli na pewno: Karol Urbanowicz [bas], Kazimierz Czarnecki [tenor bohaterski] i Józef Woliński [tenor liryczny]. Właśnie Józefowi Wolińskiemu zawdzięcza ojciec pomysł rozbudowania arii «Czy ty mnie kochasz, o dziewczyno». Gdy na miesiąc przed premierą Legendy Bałtyku przegrywał kompozytor partię Domana na próbie «warsztatowej», pan Józef zwrócił ojcu dyskretnie uwagę, że arioso tenora w II obrazie jest chyba za krótkie. Istniały wówczas tylko dwie identyczne zwrotki. Brakowało łącznika, który by zręcznie kontrastował. Nowowiejski przyjął życzliwie krytykę i już nazajutrz dostarczył artyście całą arię, którą dziś śpiewają wszyscy polscy tenorzy na świecie”.

Encyklopedia muzyki PWN © Wydawnictwo Naukowe PWN

Popularne hasła w Encyklopedii:

  • 23:08 Gustav Holst Suita St. Paul op.29 nr 2 (4)
  • 23:11 Vangelis Conquest Of Paradise
  • 23:16 Bill Medley, Jennifer Warnes (I've Had) The Time of My Life
  • zobacz cały repertuar »
  • Notowanie: 258, niedziela, 11 listopada 2018
  • 1
    Ennio Morricone
    Dawno temu w Ameryce
    Cockey's Theme
  • 2
    Alan Silvestri
    Forrest Gump
    Suita
  • 3
    Astor Piazzola / Grace Jones
    Frantic
    I've Seen That Face Before
  • Zobacz całe notowanie »
Korzystanie z serwisu oznacza akceptację Regulaminu. Polityka Cookies. Prywatność. Copyright © 2018 RMF Classic