Encyklopedia muzyki RMF Classic

Początkowa litera hasła w Encyklopedii:

BACEWICZ GRAŻYNA

Bacewicz Grażyna, po mężu Biernacka, ur. 5 II 1909, Łódź, zm. 17 I 1969, Warszawa, , kompozytorka, skrzypaczka i pedagog muzyczny. Studiowała kompozycję u K. Sikorskiego, grę skrzypcową u J. Jarzębskiego i grę fortepianową u J. Turczyńskiego w konserwatorium w Warszawie (1932 dyplomy z kompozycji i skrzypiec), następnie u N. Boulanger (kompozycja), A. Tourreta i K. Flescha (skrzypce) w Paryżu. Jako skrzypaczka koncertowała w kraju i za granicą (Litwa, Łotwa, Francja, Hiszpania, ZSRR, Rumunia, Czechosłowacja, Węgry, Belgia). W 1934–35 i 1945–46 nauczała gry na skrzypcach i przedmiotów teoret. w Konserwatorium Muz. w Łodzi, a od 1966 prowadziła klasę kompozycji w Państw. Wyższej Szkole Muz. w Warszawie (od 1967 profesor). Kilkakrotnie zasiadała w jury międzynar. konkursów muz., m.in. : im. H. Wieniawskiego w Poznaniu (1952 oraz 1957 i 1967 jako przewodnicząca), im. M. Long i J. Thibaud w Paryżu (1953), im. P. Czajkowskiego w Moskwie (1958, 1962), konkursu skrzypcowego w Neapolu (1966), konkursu kwartetów w Budapeszcie (1968). Od 1960 była wiceprezesem Związku Kompozytorów Polskich. Zajmowała się też twórczością lit.; napisała kilka powieści i nowel, sztukę humorystyczno-satyryczną Jerzyki, albo nie jestem ptakiem (Teatr TV 1968), wydała zbiór opowiadań autobiogr. Znak szczególny (1970). Za twórczość muz. uzyskała wiele nagród i odznaczeń, m.in. : Nagrodę Muz. m. Warszawy, I nagrodę na Międzynar. Konkursie Kompozytorskim w Liège (1951), Nagrodę Związku Kompozytorów Pol. (1960), Nagrodę Rządu Belgijskiego i Złoty Medal na Międzynar. Konkursie Kompozytorskim w Brukseli (1965), Nagrody Państw. (1950, 1952), Nagrody Min. Kultury i Sztuki (1955, 1962). B. pozostawiła ok. 200 utworów. Zaczęła komponować w wieku szkolnym, ale wielu utworów z wczesnego okresu nie włączyła do katalogu swoich dzieł. Jednolity w ogólnych zarysach jej styl kompozytorski, odznaczający się jasnością wypowiedzi, rzeczowością, wyważonym emocjonalizmem, nierzadko humorem, przechodził przez kilka faz: 1) okres młodzieńczy, z radykalizmem nowych rozwiązań harmonicznych z jednej strony i krótkotrwałym wpływem muzyki K. Szymanowskiego z drugiej; 2) okres hołdowania estetyce neoklas.; nastąpiło w nim przejście od „paryskiej” wersji tego nurtu (Kwintet na instrumenty dęte 1932, Suita dziecięca 1933), przez neoklasycyzm dojrzały (Koncert na orkiestrę smyczkową 1948) do późnego, łączącego zarówno elementy folkloru (IV Kwartet smyczkowy, Koncert fortepianowy 1949, III Koncert skrzypcowy ), jak i stylu neoromant. (symfonie IIIV, koncerty skrzypcowe IVV ); 3) okres ostatni, cechujący się szczególnym wyczuleniem na walor brzmienia, jakość środków fakturalnych, rytmicznych i agogicznych; doszło w nim do mistrzowskiego zespolenia elementów klas. (dyscyplina formalna) i nowych środków wypowiedzi (emancypacja poszczególnych struktur brzmieniowych powiązanych jednak nacz. ideą porządkującą); przełomowym dziełem dla tego okresu okazała się Muzyka na smyczki, trąbki i perkusję (1958), a jego zwieńczeniem w dziedzinie symfoniki — utwór In una parte (1967). Naczelną zasadą estetyki B. była autonomiczność i samowystarczalność sztuki muz., nieprzekładalność wypowiedzi dźwiękowej na język innych sztuk. Inne ważniejsze utwory: orkiestrowe — Uwertura (1943), symfonie IIIV (1951–53), Partita (1955), Wariacje (1957), Pensieri notturni (1961), Koncert na wielką orkiestrę symfoniczną (1962), Divertimento na orkiestrę smyczkową (1965), Musica sinfonica in tre movimenti (1965), Contradizione na orkiestrę kameralną (1966); koncerty skrzypcowe III, IV, V, VII (1948, 1951, 1954, 1965), koncerty wiolonczelowe I, II (1951, 1963), Koncert na dwa fortepiany i orkiestrę (1966), Koncert altówkowy (1968); muzyka kameralna: Kwartet na 4 skrzypiec (1949), kwartety smyczkowe IIIVII (1947–1965), Partita na skrzypce i fortepian (1955), 2 kwintety fortepianowe (1952, 1965), sonaty na skrzypce i fortepian IV, V (1949, 1951), Kwartet na 4 wiolonczele (1964), Inkrustacje na waltornię i zespół kameralny (1965); utwory solowe: 2 sonaty na skrzypce solo (1941, 1958), 2 sonaty fortepianowe (1949, 1953), 10 Etiud koncertowych na fortepian (1956), wiele drobnych utworów skrzypcowych, fortepianowych, a także pieśni; muzyka sceniczna i radiowa: opera radiowa Przygoda króla Artura, (1959); balety: Z chłopa król (1953), Esik w Ostendzie (1964), Pożądanie (1968–69).

Encyklopedia muzyki PWN © Wydawnictwo Naukowe PWN

Popularne hasła w Encyklopedii:

  • 22:57 Raphaela Gromes, Gioacchino Rossini Soirée Musicale for cello and piano (arr. Julian Riem) VIII. La danza
  • 23:00 Trevor Morris Ragnar's Sail
  • 23:01 Benh Zeitlin, Dan Romer Once There Was a Hushpuppy
  • zobacz cały repertuar »
  • Notowanie: 288, Sunday, 15 September 2019
  • 1
    Hans Zimmer
    Dunkierka
    End Titles
  • 2
    Elton John / Taron Egerton
    Rocketman
    Rocket Man
  • 3
    Henryk Kuźniak
    Vabank
    Ragtime Vabank
  • Zobacz całe notowanie »
Korzystanie z serwisu oznacza akceptację Regulaminu. Polityka Cookies. Prywatność. Copyright © 2019 RMF Classic