Encyklopedia muzyki RMF Classic

Początkowa litera hasła w Encyklopedii:

ARGENTYŃSKA MUZYKA

argentyńska muzyka , muzyka Argentyńczyków. Muzyka tradycyjna. Najstarszy repertuar i tradycje lud. muzyki indiańskiej zachowały się w warstwie obrzędowej i ceremonialnej (np. coroczna ceremonia urodzaju Nguillat u Araukanów, obrzęd inicjacji dziewcząt u Guaycurú), w zabiegach magicznych i leczn. (np. wykonywanych przez szamanki mapuczańskie), w pieśniach pracy i kołysankach. Muzyka poszczególnych plemion indiańskich jest zróżnicowana, wykorzystuje skale try- tetra- i pentatoniczne (Toba, Guaraní) z tendencją do stosowania interwałów opadających, glissand i ozdobników w rodzaju mordentu; znane są maniery przerywania pojedynczych dźwięków przez uderzanie dłonią w usta (Patagończycy), a także nie związane z rytmem branie oddechu (Patagończycy, Araukanie). Najprostszą strukturę, opartą na wariacyjnej powtarzalności 2–3-dźwiękowych motywów i regularnym rytmie, wykazuje muzyka Indian Ziemi Ognistej. Tradycje inkaskie (użycie pentatoniki bezpółtonowej, wzajemne przeplatanie się krótkich motywów, instrumentarium) zachowały się w muzyce imigrantów z terenów boliwijskich, zamieszkujących obecnie dolinę Huamahuaca. Instrumentarium tradycyjne opiera się na występujących w ogromnej różnorodności fletach, piszczałkach i rogach, którym towarzyszą bębny i idiofony; znany jest też łuk muz. (Indianie Chaco). Tańce są pełne symboliki; kontekstem są determinowane: sam taniec, teksty pieśni, towarzyszące instrumenty, liczba tancerzy, ich stroje itp. Od poł. XVI w. (po konkwiście) m.a. ulegała wpływom europejskim. Muzyka karnawałowa i towarzyska Kreolów i Metysów jest najczęściej dwumiarowa. Prawie zawsze, zwł. na północnym zachodzie, towarzyszy jej taniec. Pieśni są wykonywane solowo (lub z głosem towarzyszącym w paralelnej tercji) z akompaniamentem gitary (lub akordeonu) i bębna, albo granym na skrzypcach bądź harfie. Do śpiewu dwu- lub trójmiarowego gitarzysta akompaniuje często w metrum 6 /8 . Większość melodii jest utrzymana w trybie durowym (czasem z alterowaną kwartą), rzadziej molowym lub oscylującym między tymi dwoma; sporadycznie obserwuje się występowanie pentatotniki (muzyka z Jujuy). Pieśni rel. i vilancicos (kolędy) są na ogół diatoniczne (rzadziej penta- i trytoniczne), sylabiczne, utrzymane w prostym dwu- i trójmiarze. Wyrazem kosmopolitycznej kultury Buenos Aires jest powstałe już w poł. XVIII w. w środowisku kreolskim tango (także pokrewne formy taneczne, np. milonguita). Muzyka profesjonalna. Profesjonalna m.a. jest związana z muz. kulturą Hiszpanii. Od początku okresu kolonialnego, a zwł. od przeł. XVI i XVII w. rozwijało się w misjach szkolnictwo muz., oparte na eur. muzyce sakralnej i instrumentarium. W XVIII w. zaznaczył się wpływ muzyki wł., m.in. za pośrednictwem kompozytora i organisty D. Zipoli. Życie muz. rozwijało się gł. w Buenos Aires; od 2. poł. XVIII w. powstawały tam teatry i instytucje muz.: 1757 Teatro de Operas y Comedías, 1783 — Teatro de la Ranchería (ze stałą orkiestrą), 1804 — Teatro Parteño (m.in. wystawiał w nich swoje dzieła jeden z pierwszych kompozytorów argentyńskich B. Parera), 1857 — Teatro Colon (działający do 1888, otwarty ponownie 1908; uznany obecnie za jeden z najlepszych teatrów operowych Ameryki Południowej), 1894 — orkiestra filharmoniczna, 1915 — towarzystwo muzyczne. W XIX w. dominowała twórczość kameralna i operowa (J.B. Alberdi, J.P. Esnaola, A. Alcorta, F.A. Hargreaves, J. Guttierez); pod koniec tego stulecia twórczość symfoniczną rozwinęli kompozytorzy związani z ośrodkami eur.: E.G. Masilla i J. Clérice. Styl nar. w m.a., zapoczątkowany twórczością A. Williamsa, założyciela konserwatorium w Buenos Aires (1893), i twórczością A. Beruttiego, był kultywowany przez J.B. Massę, C.L. Buchardo i in. W latach 30. XX w. na pierwszy plan wysunęły się awangardowe grupy: Renovatión (zał. 1929, m.in. przez J.M. i J.J. Castro) i Nueva Música, którą zał. 1937 J.C. Paz, twórca wykorzystujący współcz. techniki kompozytorskie. Głównymi postaciami we współczesnej m.a. są: A. Ginastera, R.G. Morillo, T.A. Lanza, A. Tauriello, M. Davidovsky, M. Kagel, A. Krieger, C. Guarnieri, T. de Olazábal, H. Dianda, J.C. Beschinsky, F. Kröpfl, C.R. Alsina; część z nich osiadła w Europie, część jest związana z Centro Americano Alto Estudios Musicales w Buenos Aires.

Encyklopedia muzyki PWN © Wydawnictwo Naukowe PWN

Popularne hasła w Encyklopedii:

  • 09:18 Luis Bacalov My Baby Shot Me Down/Twisted Nerve/You're My Wicked Life/The Grand Duel
  • 09:21 Henry Mancini Something for cat
  • 09:24 Wolfgang Amadeusz Mozart Eine Kleine Nachtmusik (1)
  • zobacz cały repertuar »
  • Notowanie: 265, niedziela, 13 stycznia 2019
  • 1
    Jóhann Jóhannsson
    Nowy początek
    Kangaru
  • 2
    Kortez
    Kamerdyner
    Stare drzewa
  • 3
    John Williams
    Poszukiwacze zaginionej Arki
    Theme
  • Zobacz całe notowanie »
Korzystanie z serwisu oznacza akceptację Regulaminu. Polityka Cookies. Prywatność. Copyright © 2019 RMF Classic